Kluby zabite przez nazizm

Wkład żydowskiej społeczności w rozwój naszego rodzimego piłkarstwa przed wojną jest dziś ogromnie niedoceniany i pomijany. Co prawda, wpływy Żydów zmniejszyły się drastycznie i na stadionach przywołuje się ten naród głównie w charakterze obelgi, ale warto przypomnieć historię związków niegdyś licznej izraelskiej diaspory z polską piłką nożną. Rozkwit futbolowej działalności syjonistów przypadł na dwudziestolecie międzywojenne, choć jej ślady odnajdujemy już przed I Wojną Światową.

Zanim Adolf Hitler wcielił w życie plan Holocaustu, w niektórych częściach Polski odsetek ludności żydowskiej dochodził do 70%. Zakładanie przez Izraelitów własnych klubów sportowych, nie tylko futbolowych, nie może w związku z tym dziwić. Początkowo były to towarzystwa gimnastyczne, z których wydzielały się stopniowo sekcje piłkarskie.

W niniejszym tekście nie uwzględniam drużyn takich, jak Cracovia i Łódzki Klub Sportowy, gdyż nie są one zespołami o czysto żydowskim rodowodzie, a jedynie przez wielokulturowość miast i liberalne zasady zarządzania zrzeszały zawodników wielu narodowości.

Co typowe dla początków dwudziestego stulecia, sport pod znakiem gwiazdy Dawida wziął swój początek z przygotowania obywateli do wojny. Na ziemiach polskich swą działalność rozpoczęło w 1896 roku Bielitz-Bialer Israelitischer Turnverein (Bielsko-Bialskie Żydowskie Towarzystwo Gimnastyczne). Później jak grzyby po deszczu zaczęły powstawać podobne wielosekcyjne twory, skupiające nawet setki, a czasami i tysiące członków – ogromna część z nich pod nazwą Makkabi (pochodząca od judejskiego rodu Machabeuszy). Przy nich zaś następnie otwierano sekcje futbolowe. Zdecydowanie przodowała Galicja, gdzie pierwszą dużą drużynę piłkarską o żydowskim rodowodzie założono we Lwowie pod nazwą Hasmonea (rok 1908). Niedługo, bo rok później, Lwowiacy doczekali się rywala w postaci krakowskiej ekipy Makkabi.

Poza Krakowem prężnie działającymi ośrodkami rozwoju piłkarstwa spod znaku gwiazdy Dawida były Lwów oraz Łódź. Duże kluby grały też w Warszawie czy Wilnie. Stadion warszawskiego Makkabi mieścił się tam, gdzie dziś zlokalizowany jest Stadion Narodowy. Miasta te to jedynie wierzchołek góry lodowej, bo łącznie klubów powiązanych ze środowiskiem żydowskim założono w Polsce około 250, które liczyły blisko 30 000 sportowców. Mniejsze miasta, jak Sejny i Jasło, posiadały swoich reprezentantów w „rodzinie” Makkabi. Najlepszym klubem założonym przez Izraelitów mógł się poszczycić Kraków.

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*